{"type":"doc","content":[{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"Dengbêj Bilal Göksungur ve annesi Aşê Qumêş."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Firaz Baran/Bensheim"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"1993'te Dengbêj Bilal Göksungur'un oğlu ve 1994'te ise kardeşi İmam’ın kızı Almanya'da yaşamlarını yitiriyor. Çocuklar henüz bebek yaştadır. "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bilal Göksungur o dönem Pasaport'u olmadığı için cenazelerle gidemiyor. Bu acı içinde annesine seslenerek bir ağıt yakıyor. "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"\"Onê\" isimli bu ağıt bölgemiz için "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"gurbette ölümün ve ana-babaya olan hasretin "},{"type":"text","text":"simgesi oldu. Çünkü, insanları derinden etkileyen sözlere ve bir ezgiye sahip. "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bu ağıt Berfiratê şivesiyle söylenmiştir. Ağıdın sözlerini hem orijinal haliyle ve hem de okul yazısıyla paylaşıyoruz."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Onê (Anê)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Gotin û Muzîk: Bilal Göksungur"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Olmenyê ki da bên ê gowir a "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Almanyayê, ku dibêjin ê gawur e)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"La hundire vakîre burûnoka kur a "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Li hûndir vekiriye birînek a kûr e)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Onê kaz darde xa wa taro bê ma "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Anê ez derdê xwe bi te re bêma)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Haso minê neya ta "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Dengê minê nayê te)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Şino(1) ma pirrê dûr a "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Cihê me pirê dûr e)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Dîsagotin"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Lê onê, hesîra hasreta minê onê "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Lê Anê, hêsîra hesreta minê Anê)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Sar wa balê karagünê (2) "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Ser bi belaya qaragunê)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Çoyî Canotpinore(3) çoyakî wa dor û kavir a "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Çiyayê Cennetpinarê çiyayekî bi dar û kevir e) "}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Corke pê uçoxe wara vir a "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Carek bi balafirê were vire)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Lo lo k'am mirin "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Lo lo ku em mirin)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Engi songi topraxê ki kam gömülmüşbin Canotpinor a "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Dawiya dawî axa ku me rakin Cennetpinar e)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Dîsagotin"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bajnê zirov talayî çoyle "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Bejna zirav talayî(4) çaliyê) "},{"type":"text","text":"-"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Çoxo ki wa motoron(5) kam da çûne Markaze û Norle "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Dema ku bi motoran em diçûn Markaz û Narliyê)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Hiro dîso da pêş çove mi ro rowirî "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Îro dîsa li pêş çavên min re rabirîn)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Şavoxe kam da çûne tarle xoyle "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Şafaqê em diçûne tarlayên Xaliyê) (6)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Dîsagotin"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Olmonyê ki da bên ê şawît e "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Almanyê ku dibên ê şewitiye)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bûye dujminakê wa cone ma kayte "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Bûye dijminekî û canê me ketiye)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Ê da bên harin biwînin "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Dibêjin biçin bibînin)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Mamlakato mayê qalabalix issiz moye wa sarî çîyon hoyte "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Welatê me yê qerebalix bêdeng maye û bi serê çiyan hatiye)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Dîsagotin"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Mi go dile minî wa yon a "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Min got dilê minî bi yan e)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Ame bûyîne gur î sarî çiyon a "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Em bûne gurê serê çiyan e)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Ek la qurbayte am ninin "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Ên ku li xeribiyê em nînin)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Ek la mamlakata öz vatane xa moyîn "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Ên ku li "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"},{"type":"italic"}],"text":"memleketê oz watanê "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"xwe mayîn)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Kol pîr dok û bovke mana "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Kal pîr "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"},{"type":"italic"}],"text":"dak "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"û bavikê me ne)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Dîsagotin"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Hata roko mirine ame la virin "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Heya roja mirinê em li vir in)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Tu kas wa dilî viro notarkîna la vir norin "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Tu kes bi dilî vir neterikîne li vir naçin)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Çand î çand solon hasreta mamlakate şawîtîme "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Çendîn çend salan bi hesreta "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"},{"type":"italic"}],"text":"memleketê "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"şewitîme)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Hûn dolxê mamlakate wa bîrê min mexin "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Hûn dalxê memleketê bi bîra min nexin)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Yoqsa aze rûnim mino delikako hurik bigîrim "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Nebû ez ê rûnîm mîna zarokekî hûrik bigîrim)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Dîsagotin"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Onê ame bûkake la ta ro daşînin boxçe dogira "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Anê em bûkakê ji te re dişînin boxçayê xwe dagire)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Qol û qanade xa la sordo vagira "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Dest û baskên xwe li ser de vegire)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Basa onê basa "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Bese Anê bese)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Ki tu har sarî sole boqo ma dagîri "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Ku tu her serê salê boqa me digire)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Dîsagotin"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Onê raş gire mada la xa maka "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Anê reş girê nede û li xwe meke)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Pare ki la qurbayte te tu la won qa hazmaka "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Pereyên ku li xerîbiyê tên, tu ji wan qet hezmeke)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Êvorî ki li Maroşe otobos hotin "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Êvarê ku li Mereşê otobus hatin)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Çift çift tabote la sar in "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"},{"type":"italic"}],"text":"(Cotek tabût li ser in)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Çove xa romaka bar jêr mezmaka "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Çavên xwe rameke ber li jêr mezneke)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Dîsagotin"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Onê mevsîm him zivistonin him bihorin "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Anê demsal hem zivistan in û hem bihar in)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Magîra onê magîra, mino hestira ta neda jûr do daxorin "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Negîre Anê negîre, bila hêstirên te ...)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Onê wara tu la awlade xa pirska "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Anê, were tu ji ewladên xwe bipirse)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"La qurbaytê zolim dardê cîgare pirî zor a "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Li xerîbiyê zalim derdê cîgerê pirî zor e)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Dîsagotin"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Onê mazolî bebegon da rû hav da (Anê mezelê bebegan di rû hev de)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Olik evorî da gîrin guçikî xa tim la sar da "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"},{"type":"italic"}],"text":"(Dibe ku êvarê digirîn guhê xwe tim li ser de)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"La mamlakatê ma şîn û mör pirin "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Li memleketa me şîn û mör pir in)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Harçîk tu la şîn û möron(7) rûnîşt "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Harçîkî tu li şîn û "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"},{"type":"italic"}],"text":"möron "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"rûnîşt)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Novî hardiyon la nov da "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Navê herduyan bi nav de)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Dîsagotin"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"*"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Onê na hama na tunama na tiştim "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Anê ne heme ne tune me ne tiştim)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Qurbaytê zolim ömre mi xor azî kuştim "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Xerîbiya zalim omrê min xwar ez kuştim)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Onê ki no ti dabîzi "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Anê dibe ku te bibihîzî)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"No da bê la gowir bovikî mi la mamlakate az tane hiştim "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"(Na dibê li gawir bavê min li memleketê ez tenê hiştim)"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Têbinî"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"1- Şin: "},{"type":"text","text":"Cih. Kurdên Mereşê ji bo \"cih\", peyva \"şin\" bikartînin. Wekî mînak: Ger kesen kirasê xwe biguhere dibêjin: Şina xwe gul û nûr be."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"2- Belaya Qaragunê: "},{"type":"text","text":"Bela, bela ye. \"Qaragun\" ji gotinek bi tirkî \"karagün\"ê tê. Bi Kurmancî wateya xwe \"roja tarî\" ye."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"3-"},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"},{"type":"italic"}],"text":" "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Cennetpınar, "},{"type":"text","text":"gundê Bilal Göksungur e. Navê bi Kurdî Ûsanê Jêrîn e. Gund li Markazê (Pazarcik) ye."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"4- Tal: "},{"type":"text","text":"Ji gotina \"dal\" tê. Kurdiya dibistanê dibêjin wateya xwe \"şax\" e. \"Dal\" bûye \"Tal\". Zimanan piranî car d dibin t'ê. Di nav Kurdên Mereşê carna gotinên tirkî wisa dikevin şîn û stranan."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"5- Motor: "},{"type":"text","text":"Kurdên Mereşê ji Traktoran re dibêjin \"Motor\"."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"6- Pêşiya gundê Cennetpinarê berê "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Gola Mizmilliyê "},{"type":"text","text":"bû. Dewletê ew gol sala 1954an hişk kir û cihê golê bûne zevî. Destpêkê axa xwe wekî xaliyê bûye. Lewma gundî ji wan zeviyan re dibêjin \"Zeviyên Xaliyê.\""}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"7- Möron: "},{"type":"text","text":"Cihê şînê."}]}]}