İnanç

Arî Mezin

Süleyman Şahin’in "Ateş Çemberindeki Kızılbaş Kürtler" isimli kitabını okuduk ve inançla ilgili bilgileri sizin için derledik. 2024 senesinde Hakka yürüyen Süleyman Amca'yı sevgiyle anıyoruz.

23 Ağustos 20263 dk
Arî Mezin
{"type":"doc","content":[{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"Bu yazıdaki bilgiler, Süleyman Şahin’in "},{"type":"text","marks":[{"type":"bold"},{"type":"italic"}],"text":"\"Ateş Çemberindeki Kızılbaş Kürtler\" "},{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"isimli kitabından derlenmiştir. Eylem Yayınları, sy. 16-25, 2001"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Süleyman Şahin"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Kürecik’in yaylasının iki adı vardır: Arî Mezin (Büyük Ateş) ve Warê Mezin (Büyük Yurt). Bu alan halkın nezdinde kutsal sayılır. Her dara düşen o yöne döner ve ondan medet bekler."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Bu alanda Kartal (2.716 metre), Alişkuran (2.700 metre) ve Tanali (2.700 metre) dağları vardır. Soykırımlardan geçen halkın geleneklerini yaşatmak için sığındığı yüceltilerdir. Yükseltilere saygı ve onları kutsama eski kültürümüzdür."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Arî Mezin’da üç ziyaret vardır: Alişkuran (ziyaret dağın tepesindedir), Kasapcomart ve Kaniya Hirbam Dede."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Ziyaretlere gidiş büyük bir heyecandır. Bir gün önceden yakın akrabalara ve orada olması istenenlere haber verilir. Özellikle küs olanlar barıştırılmak üzere oraya götürülerek orada barıştırılır. Gidemeyecek yaşlıların gönlü ve duası alınır. O gün halk en güzel ve yeni elbiselerini giyer ve yüksek bir moralle yola koyulur. Kesilen kurbanlarının mutlaka erkek olması da inanç gereğidir. Dişi hayvan hiç ziyarete götürülmezdi. Bunun sebepleri arasında dişinin doğurganlığı ve üretkenliği (süt vermesi) vardı."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Alişkuran ve Kasapcomart’ın Öyküsü"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Alişkuran ve Kasapcomart ziyaretlerinin efsanesini Balhacı köyünden Kolê nenem, Pano dede ve Çollo dede şöyle anlatırdı:"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"“Senenin belirli zamanında iki ziyaretin içinde şiddetli uğultular meydana gelir. Dumanlar yükselmeye başlar, ortalığa bir sis girer. O zaman bu iki ziyaret birbirlerinin ziyaretine giderlerdi. Arî Mezin’ın her tarafına karanlık çöker ve uğultular şiddetlenirdi. O arada halk içeri girer ve ibadet yapardı. Zamanlu uğultular diner, ortalık sakinleşir, dumanlar ve sis çekilir. Yeniden güzel bir sıcaklık başlar. O arada halk dışarı çıkar. Birbirine niyaz olur. Kurbanlar seçilir, durumu iyi olmayanlar kendilerine has yiyeceklerini hazırlar, kimi Alişkuran’a, kimi de Kasapcomart’a gider. Bu kutlamalar günlerce sürerdi.”"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Şahimerdan Ziyareti"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Kürecik’in Balhacı köyündedir. Bir odadan oluşmaktadır. Kenarları taştan, üstü de ardıç ağacındandır. Damlamaması için üstündeki toprak loğ ile sıkılaştırılmıştır. İçeride bir mezar bulunmaktadır."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Kurban getirenler duasını yapar, mezara niyaz olur ve kurbanını kesip lokmasını dağıtır. Biri hata işlediği zaman ona “Şahimerdan’a dön ve yemin et” dendiği zaman o insan kesinlikle doğruyu söylemek zorunda kalırdı."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Birbirine beddua etmek isteyen biri yine ziyaretin adını kullanır."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"bold"}],"text":"Haydar Dede ziyareti"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Kürecik’in Şemşik köyünün sarp dağlarının tepesindedir. Annem Zeynep Şahin’in ilk çocuğu bir kız oluyor. İkinci çocuğunun oğlan olmasını istiyor. Hamile kalınca adak adıyor. “Haydar Dede’ye gidersem, isteğimi ve dileğimi bildirirsem yerine gelir” diye düşünüyor."}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","text":"Rahmetli annem şöyle anlatıyordu:"}]},{"type":"paragraph","content":[{"type":"text","marks":[{"type":"italic"}],"text":"“Yanıma tanıdık bir kişiyi aldım, Şemşik köyüne geçtik. Öyle sarp bir dağın başında ki... Ne yolu ne de yolağı var. Tabi inançlı olduğum için bütün zahmetlere göğüs gererek oraya ulaştık. Orada adağımızı kestik. Çevredeki insanlarla beraber lokma yenildi. Etin birazını da getirip yakınlarımıza lokma olarak dağıttım. Nihayet gün geldi, ben doğum yaptım. Bir oğlum dünyaya geldi. Adını Haydar koydum. Haydar Dede isteğimi yerine getirdi. Gittikçe inancım daha da kuvvenlendi, güvenim de artmış oldu.”"}]}]}
Paylaş

Benzer Yazılar